وقتی صحبت از «کلاس آنلاین زنده» می‌شود، بیشتر مردم به یاد زوم یا اسکای‌روم می‌افتند. اما در دنیای آموزش، یک گزینه‌ی متن‌باز و اختصاصیِ آموزش هم وجود دارد که مستقیماً برای کلاس درس ساخته شده است: بیگ‌بلوباتن.
بیگ‌بلوباتن چیست؟
بیگ‌بلوباتن (BigBlueButton) یک سامانه‌ی وب‌کنفرانس متن‌باز است که از سال ۲۰۰۷ با تمرکز کامل روی «آموزش آنلاین» توسعه یافته است. برخلاف ابزارهای عمومی جلسات، همه‌ی امکانات آن — از وایت‌برد چندنفره تا نظرسنجی و اتاق‌های گروهی — با ذهنیت کلاس درس طراحی شده‌اند.
این نرم‌افزار روی سرور خودتان نصب می‌شود، بنابراین کنترل کامل روی داده‌ها، ضبط جلسات و ظرفیت در اختیار مؤسسه است.
امکانات کلاس زنده
- صدا و تصویر زنده: مبتنی بر WebRTC، بدون نیاز به نصب نرم‌افزار؛ فقط مرورگر.
- اشتراک صفحه و ارائه: بارگذاری اسلاید و PDF با ابزار حاشیه‌نویسی مشترک.
- وایت‌برد چندکاربره: معلم و دانش‌آموزان هم‌زمان روی تخته می‌نویسند.
- اتاق‌های گروهی (Breakout): تقسیم کلاس به گروه‌های کوچک برای کار تیمی.
- نظرسنجی و ایموجی وضعیت: سنجش سریع فهم دانش‌آموزان.
- ضبط جلسه: بازپخش کلاس با فهرست‌بندی اسلایدها.
- گزارش حضور و مشارکت: چه کسی چه مدت در کلاس بوده و چقدر فعال بوده است.
اتصال به مودل
بیگ‌بلوباتن با ماژول رسمی BigBlueButtonBN به مودل وصل می‌شود. بعد از اتصال، معلم می‌تواند مثل هر فعالیت دیگری یک «کلاس زنده» به درس اضافه کند؛ دانش‌آموز با همان حساب مودل و بدون لینک جداگانه وارد می‌شود و حضور و ضبط جلسه خودکار در همان درس ثبت می‌شود.
برای مؤسساتی که ترافیک کلاس بالایی دارند، افزونه‌ی بیگ‌بلوباتن چندسروری بار را روی چند سرور توزیع می‌کند و افزونه‌ی مانیتورینگ کلاس‌های زنده همه‌ی جلسات را در یک داشبورد نشان می‌دهد.
در مقایسه با زوم و اسکای‌روم
زوم و اسکای‌روم سرویس‌های آماده و اشتراکی‌اند: سریع راه می‌افتند اما هزینه‌ی ماهانه دارند، ظرفیت و ضبط محدود است و داده روی سرور آن شرکت می‌ماند. بیگ‌بلوباتن نیاز به سرور و راه‌اندازی دارد، اما در عوض بدون هزینه‌ی سرانه، با ظرفیت و ضبط نامحدود و داده‌ی کاملاً در اختیار شما کار می‌کند. جزئیات این انتخاب در مقاله‌ی مقایسه‌ی مودل و جایگزین‌ها آمده است.
برای راه‌اندازی به چه چیزی نیاز دارید؟
یک سرور لینوکسی (معمولاً اوبونتو) با منابع کافی، یک دامنه یا زیردامنه، گواهی SSL و پیکربندی درست پهنای باند. انتخاب بین سرور اختصاصی و سرویس اشتراکی را در مقاله‌ی سرور اختصاصی بیگ‌بلوباتن یا سرویس اشتراکی بررسی کرده‌ایم. برای راه‌اندازی حرفه‌ای می‌توانید درخواست خود را ثبت کنید.